Olland

Olland

 

 

Natuurgebieden

Het Groene Woud

Tussen de stedendriehoek Tilburg, Eindhoven en 's-Hertogenbosch ligt natuurgebied Het Groene Woud. Het is een bijzonder gebied, dat natuurgebieden zoals de Kampina, de Oisterwijkse bossen en vennen, Velderbos en het Dommeldal omvat.

In 2004 is Het Groene Woud door het Rijk betiteld als Nationaal Landschap. Daarmee is voorkomen dat het gebied tussen de drie grote kernen dicht groeit.

Door de combinatie van natuurontwikkeling, duurzame landbouw en groene recreatie ontstaat een waardevol cultuurhistorisch landschap. Het Groene Woud beslaat in totaal 7.500 ha moerassen, hei en agrarisch cultuurlandschap.

Het Groene Woud in Sint-Oedenrode

Het Groene Woud loopt ook door Sint-Oedenrode en wel met het Dommeldal. De Dommel ontspringt net over de grens in België en eindigt in 's-Hertogenbosch. Het meest oorspronkelijke deel van de Dommel ligt tussen Eindhoven en Boxtel en dus ook in Sint-Oedenrode. Hier kronkelt de Dommel nog volop. Er kan dan ook gesproken worden over een cultuurhistorisch en landschappelijk waardevol gebied. Om dit mooie gebied te ontdekken zijn er verschillende wandeltochten en fietroutes uitgezet. U kunt ook kanoën over de Dommel.

Het Dommeldal

Er zijn nog maar weinig natuurlijk meanderende beken in Nederland.
Grote delen van de Dommel zijn dat nog wel. Het Dommeldal is een karakteristiek laagland beeksysteem. De rivier meandert zeer sterk en heeft ook nog afgesneden, oude meanderlopen, die mooi zijn om te zien.

Op de hogere dekzandruggen en dekzandkopjes werden vroeger boerderijen gebouwd en ontstond de nederzetting Olland. Rondom die boerderijen ziet u karakteristieke bolle akkers. In de buitenbocht stroomt het water snel, waardoor de oever wordt uitgesleten. In de binnenbocht stroomt het water langzamer, waardoor er zand en leem wordt afgezet, waardoor deze geleidelijk aangroeit tot land.
Tussen Sint-Oedenrode en Olland ligt een van de meanders van de Dommel waar je dit natuurlijke proces in de oevers goed kunt zien. Het is zo bijzonder dat het is uitgeroepen tot aardkundig monument, een monument dat is ontstaan door de werking van de elementen door de eeuwen heen.

Dommelbeemden

De Dommelbeemden vindt u ten noordoosten van Nijnsel.

De Dommelbeemden

De beemden zijn de laaggelegen graslanden direct langs de Dommel. Door regelmatige overstromingen waren deze gronden alleen maar geschikt als hooiland. Dit hooi was belangrijk omdat het diende als wintervoer voor het vee. Oorspronkelijk werd dit landschap afgewisseld door broekbossen en hakhoutwallen. Op de hogere delen van het beekdal- de bolle akkers – werden vooral granen geteeld.

Het huidige beheer is er op gericht de oude waarden van het gebied zo veel als mogelijk te herstellen. De beemden worden extensief begraasd en de terreinbeheerder Staatsbosbeheer plant opnieuw hagen en hakhoutwallen. In het gebied komen zeldzame planten en dieren voor. Het IVN heeft in de beemden een uitkijkpost gebouwd die een wijds uitzicht biedt op het beekdal van de Dommel. De Moerkuilen Grenzend aan de Dommelbeemden ten noordoosten van Nijnsel liggen de Moerkuilen, een veenplas door vroegere turfwinning ontstaan. Dit reservaatsgebied wordt omgeven door een prachtig broekbos.

De Moerkuilen

De Moerkuilen vindt u ten noordoosten van Nijnsel.

De Moerkuilen

De Moerkuilen grenst aan de Dommelbeemden. Het is een begroeide veenplas met onder andere waterlelies, fonteinkruiden, slangenwortel en zeggensoorten. Deze plas is ontstaan door turfwinning uit een door de Dommel gevormde laagte. Deze laagte is ontstaan doordat de Dommel zijn kronkels uitsleet langs een hoger plateau, deel uitmakend van de Midden-Brabantse dekzandrug. Daarvan resteert nog een markante steilrand. Deze visrijke veenput, die veel vogels trekt, ligt te midden van een broekbos en wordt begrensd door begroeide stuifkoppen. Ook deze gebieden hebben een gevarieerde flora en fauna met onder meer hengel en dalkruid.

Door de Dommelbeemden en om de Moerkuilen loopt een 4,5 km lange, blauw gemarkeerde wandelroute.

Het Vressels Bos en De Hazeputten

Het Vressels Bos ligt ten oosten van de kern Nijnsel en is gelegen op een stuifzandrug van ruim 250 hectare. Midden in het Vressels Bos ligt vennengebied de Hazenputten.

Wie nu door het Vressels Bos wandelt zal zich maar moeilijk kunnen voorstellen dat hier in de vorige eeuw nauwelijks een boom te bekennen was. Het gebied bestond grotendeels uit zandverstuivingen en heide.

Aan de randen van het gebied woonden boeren die veel last hadden van het stuifzand. Om de akkers te beschermen werd daarom besloten de stuifzanden te bebossen. In die tijd werden vrijwel uitsluitend naaldhoutsoorten toegepast.

Beheer

Het hedendaagse beheer door Staatsbosbeheer richt zich meer op het verkrijgen van een meer gevarieerd bosbeeld, met ondermeer inlandse eik, linde en beuk. Om te voorkomen dat de in het bosgebied gelegen Hazenputten verdrogen, wordt concurrerende beplanting rondom de vennen verwijderd.

Het gebied rondom de vennen wordt begraasd door Schotse Hooglanders. Bijzondere vegetatie komt vooral rondom de vennen voor. Het gebied kent een rijke vogelpopulatie waaronder de geelgors, het goudhaantje maar ook de buizerd, havik en zwarte specht.

Routes

Door het Vressels Bos zijn verschillende wandel- en ruiterroutes uitgezet. Ook loopt een regionale ATB-route door het gebied.

Het Rooise Broek en de Scheeken

Bos- en natuurgebied de Scheeken grenst aan het Rooise Broek, aan de rand van Boskant.

De omgeving van Boskant - het Rooise Broek - wordt vooral gekenmerkt door de vele kleine, vaak onregelmatig gevormde percelen waarlangs vaak populieren geplant. Deze statige bomen leveren ondermeer het hout voor de klomp. Ook treft u in deze omgeving zogenaamde donken aan; dit zijn de hogere delen in dit parkachtige landschap en nog herkenbaar in straatnamen als Donderdonk en Goeiendonk.

Aan de noordwestzijde van Boskant ligt het gemeentegrens overschrijdende bos- en natuurgebied de Scheeken dat bestaat uit populierenbossen afgewisseld met sparren, eiken, beuken en weilanden.

Beheer

De terreinbeheerder Het Brabants Landschap zet runderen en paarden in voor een extensieve begrazing. Als onderdeel van het Groene Woud vormt een ecoduct over de A2 een belangrijke schakel tussen de Scheeken en de ten westen hiervan gelegen bos- en natuurgebieden van Velder en Mortelen.

Routes

Door het Rooise Broek en de Scheeken zijn verschillende wandelroutes uitgezet en mogelijk dat u hier en daar in dode bomen kunstig uitgehakte figuren aantreft die u naar een andere wereld zullen voeren, de wereld van Theo Sonnemans, de Boskantse boomkunstenaar.

De Geelders

Het bos- en natuurgebied de Geelders ligt westelijk van de kern Olland en is bijna 300 ha groot.

Het afwisselende landschap van de Geelders bestaat uit hakhoutwallen, loofbos met dreven, populierenbosjes, heide, grasland en akkers. Al in de 17de eeuw werd het gebied gebruikt als productiebos voor eikenhakhout.
De schors (eek) van de bomen werd gebruikt in de leerlooierij. Om het bos zo goed mogelijk te kunnen exploiteren werden brede dreven aangelegd. Voor de afwatering werd een uitgebreid stelsel van sloten en greppels aangelegd. Met de vrijkomende grond werden zogenaamde rabatten gemaakt; dit zijn de hogere grondruggen tussen de greppels.

Beheer Al ruim 100 jaar is een belangrijk deel van het gebied eigendom van de familie Marggraff uit Vught en sinds de tweede wereldoorlog hebben zij vooral het beheer 'niets doen' gebezigd. Juist daardoor zijn in de Geelders zeer hoge natuurwaarden ontstaan en behoort het nu tot de meest waardevolle natte natuurgebieden van Nederland.

Bosuilen en hondsroos

Holtes in oude en vaak kwijnende bomen vormen dankbare broed- en schuilplaatsen voor bosuilen en steenmarters. In het voorjaar zijn de met miljoenen bosanemonen bedekte bosbodems een lust voor het oog. Door de aanwezige leemlaag is het gebied behoorlijk nat en juist daarom komen er bijzondere plantensoorten voor als eenbes, gevlekte orchis, koningsvaren en sleutelbloem. Ook komen er autochtone exemplaren voor van de wilde mispel, gelderse roos, hondsroos en meidoorn.

Routes

Terreinbeheerder Staatsbosbeheer heeft bewegwijzerde wandelroutes in het terrein aangelegd.

Bron: Gemeente Sint-Oedenrode en Roois Landschap.